Chiến lược chuyển đổi số thực chất: Tháo gỡ điểm nghẽn tại Chính phủ, Quốc hội và Đảng

Chuyển đổi số thực chất hiện nay không còn là lựa chọn mà là yêu cầu cấp bách để Việt Nam bứt phá, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia thông qua những hành động đột phá.

Thay vì những báo cáo thành tích mang tính hình thức, định hướng mới của Đảng và Nhà nước trong giai đoạn này là tập trung vào kết quả cụ thể, đo đếm được. Từ ngày 11-17/5/2026, một loạt các phiên họp cấp cao từ khối Chính phủ, Quốc hội đến Ngành Tổ chức xây dựng Đảng đã được triển khai nhằm cụ thể hóa Nghị quyết 57-NQ/TW, biến các mục tiêu số hóa thành giá trị thực tiễn trong điều hành và quản trị.

Chính phủ số: Xóa bỏ tư duy “làm cho có”, tập trung kết quả đo lường được

Tại phiên họp lần thứ ba năm 2026 của Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã đưa ra thông điệp quyết liệt: “Hành động đột phá, lan tỏa kết quả”. Điều này cho thấy sự thay đổi về tư duy quản lý, chuyển từ việc triển khai diện rộng sang tập trung vào chiều sâu và hiệu quả thực chất.

Thủ tướng thẳng thắn chỉ ra những “điểm nghẽn” kinh điển đang cản trở tiến trình này, bao gồm: hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ, rủi ro an ninh mạng và sự chậm trễ trong việc chia sẻ dữ liệu chuyên ngành giữa các bộ, ngành. Đặc biệt, từ năm 2026, kết quả thực hiện Nghị quyết 57 và Đề án 06 sẽ trở thành thước đo trực tiếp để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu.

Để hiện thực hóa mục tiêu, một lộ trình chi tiết đã được vạch ra:

• Về thể chế: Bộ Tư pháp chủ trì rà soát, sửa đổi quy định pháp luật, đặc biệt là Nghị định số 367/2025/NĐ-CP để tối ưu hóa cơ chế một cửa và Cổng Dịch vụ Công Quốc gia trong quý ²⁄₂₀₂₆.
• Về hạ tầng: Bộ Công an khẩn trương đưa Trung tâm Dữ liệu Quốc gia vào vận hành trong tháng ⁶⁄₂₀₂₆, tạo trục xương sống kỹ thuật cho toàn bộ hệ thống chính trị.
• Về vận hành: Khắc phục triệt để tình trạng “lõm sóng”, “lõm điện” để đảm bảo kết nối thông suốt trên toàn quốc.

Quốc hội số và tham vọng tích hợp AI vào quy trình lập pháp

không dừng lại ở việc số hóa văn bản, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn định hướng xây dựng một “Quốc hội số thực chất”. Tâm điểm của chiến lược này là việc ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) trong giai đoạn 2026-2027 theo mô hình “kiềng ba chân”: Người đặt đề bài → Chuyên gia AI → Đơn vị hạ tầng.

AI sẽ không thay thế con người mà đóng vai trò trợ lý đắc lực trong các quy trình nghiệp vụ trọng tâm như: lập pháp, giám sát tối cao, quyết định các vấn đề quốc gia và tiếp nhận dân nguyện. Việc nghiên cứu thành lập một Trung tâm AI riêng của Quốc hội sẽ giúp chuẩn hóa dữ liệu và kết nối hiệu quả với các nghị viện trên thế giới.

Song song đó, phong trào “Bình dân học vụ số” được triển khai nhằm xóa mù kỹ năng số cho cán bộ, công chức. Đây là bước đi then chốt vì công nghệ dù hiện đại đến đâu cũng sẽ trở nên vô dụng nếu người vận hành thiếu năng lực khai thác.

Ngành Tổ chức xây dựng Đảng: Chiến dịch “45 ngày đêm” tháo gỡ rào cản dữ liệu

Trong khối Đảng, Ban Chỉ đạo chuyển đổi số ngành Tổ chức Xây dựng Đảng đã phát động chiến dịch cao điểm “45 ngày, đêm” (từ 15/5/2026 đến 30/6/2026). Đây là cách tiếp cận mang tính xung kích nhằm tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn nền tảng trong thời gian ngắn nhất.

Phương châm hành động được xác định là “6 rõ, 1 xuyên suốt”: Rõ việc, rõ người, rõ thẩm quyền, rõ quy trình, rõ thời gian, rõ sản phẩm và một đầu mối xuyên suốt. Cách làm này loại bỏ sự đùn đẩy trách nhiệm, đảm bảo mọi mắt xích trong quy trình chuyển đổi số đều vận hành chính xác.

Trọng tâm của giai đoạn này là xây dựng cơ sở dữ liệu lớn (Big Data) về cán bộ, đảng viên và tổ chức bộ máy. Mục tiêu tối thượng là đạt được trạng thái dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, tạo cơ sở khoa học cho công tác đánh giá, phân loại và bổ nhiệm cán bộ một cách minh bạch, khách quan.

Góc nhìn chuyên gia: Việc đồng loạt triển khai từ Chính phủ, Quốc hội đến Đảng cho thấy một chiến lược tổng thể. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất không nằm ở công nghệ mà nằm ở văn hóa số. Khi các lãnh đạo cấp cao đã quyết tâm “thực chất” và gắn trách nhiệm cá nhân vào kết quả số hóa, đây chính là động lực mạnh mẽ nhất để xóa bỏ sự trì trệ trong bộ máy hành chính.

Bạn đánh giá thế nào về khả năng ứng dụng AI trong hoạt động lập pháp tại Việt Nam? Hãy chia sẻ quan điểm của bạn dưới phần bình luận hoặc theo dõi các bài phân tích sâu hơn về Chính phủ số tại chuyên mục Công nghệ của chúng tôi.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Mục tiêu chính của chiến dịch “45 ngày, đêm” trong ngành Tổ chức xây dựng Đảng là gì?Chiến dịch nhằm tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn nền tảng và xây dựng cơ sở dữ liệu lớn về cán bộ, đảng viên đảm bảo tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”.

Quốc hội Việt Nam dự kiến ứng dụng AI theo mô hình nào?Quốc hội áp dụng mô hình “kiềng ba chân” gồm: người đặt đề bài/nhiệm vụ, chuyên gia AI và đơn vị cung cấp hạ tầng để tích hợp AI vào lập pháp và giám sát.

Điểm mới trong việc đánh giá cán bộ quản lý về chuyển đổi số từ năm 2026 là gì?Kết quả thực hiện Nghị quyết 57 và Đề án 06 sẽ được dùng làm tiêu chí trực tiếp để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu.

Câu hỏi thường gặp

Mục tiêu chính của chiến dịch “45 ngày, đêm” trong ngành Tổ chức xây dựng Đảng là gì?

Chiến dịch nhằm tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn nền tảng và xây dựng cơ sở dữ liệu lớn về cán bộ, đảng viên đảm bảo tiêu chí “đúng, đủ, sạch, sống”.

Quốc hội Việt Nam dự kiến ứng dụng AI theo mô hình nào?

Quốc hội áp dụng mô hình “kiềng ba chân” gồm: người đặt đề bài/nhiệm vụ, chuyên gia AI và đơn vị cung cấp hạ tầng để tích hợp AI vào lập pháp và giám sát.

Điểm mới trong việc đánh giá cán bộ quản lý về chuyển đổi số từ năm 2026 là gì?

Kết quả thực hiện Nghị quyết 57 và Đề án 06 sẽ được dùng làm tiêu chí trực tiếp để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu.