Sức mạnh 'kể chuyện số': Khi thanh niên vùng cao đưa văn hóa bản địa vươn xa

Quảng bá văn hóa vùng cao trên không gian số đang trở thành xu hướng mạnh mẽ, nơi những bạn trẻ dân tộc thiểu số dùng sự chân thực để kể câu chuyện quê hương đầy cảm hứng.

Không còn gói gọn trong những báo cáo hành chính hay các chiến dịch truyền thông quy mô lớn, hình ảnh vùng cao giờ đây hiện lên sống động và gần gũi hơn bao giờ hết thông qua góc nhìn của chính những người con bản địa. Tại Văn Chấn, một làn sóng sáng tạo nội dung số đang âm thầm lan tỏa, biến những chiếc điện thoại thông minh thành công cụ bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống.

Những “đại sứ văn hóa” tự thân và hành trình vượt khó

Điểm chung của những nhà sáng tạo nội dung trẻ tại đây là sự khởi đầu đầy bản năng. Anh Trang A Vũ (sinh năm 1999, thôn Bản Mới, xã Văn Chấn) là một ví dụ điển hình. Không qua trường lớp đào tạo bài bản về quay phim hay hậu kỳ, anh Vũ chọn cách tiếp cận khán giả bằng sự mộc mạc. Những thước phim đầu tiên ra đời vào tháng ⁷⁄₂₀₂₅ đầy rẫy những khó khăn về kỹ thuật, khi một video ngắn 2 phút có thể tiêu tốn cả ngày làm việc.

Tuy nhiên, chính cái “chất” chân thực, không gọt giũa đã chạm đến cảm xúc người xem. Nội dung của anh tập trung vào vẻ đẹp nguyên sơ của Suối Giàng với những đồi chè cổ thụ ẩn hiện trong mây và nhịp sống hối hả nhưng bình dị của các phiên chợ vùng cao.

Cùng lý tưởng đó, anh Giàng A Cánh (thôn Pang Cáng) lại chọn hướng đi chuyên nghiệp hơn. Anh chủ động đầu tư flycam, máy quay và tự học dựng phim qua internet. Việc làm chủ công nghệ giúp anh Cánh tạo ra những góc nhìn điện ảnh, khiến nhiều video đạt hàng triệu lượt xem, tạo ra sức hút mạnh mẽ đối với cộng đồng mạng về một vùng đất tiềm năng.

Khi nội dung số tạo ra giá trị kinh tế thực tế

Khi kỹ năng sản xuất nội dung dần chín muồi, các bạn trẻ không chỉ dừng lại ở việc “kể chuyện” mà bắt đầu khai thác sâu hơn các giá trị đặc trưng như ẩm thực, phong tục và đặc sản địa phương. Tiêu biểu là chị Sổng Thị Mai (sinh năm 1998, người dân tộc Mông tại Suối Giàng) - một nhà sáng tạo nội dung có sức ảnh hưởng với gần 1 triệu người theo dõi.

Chị Mai tập trung xây dựng nội dung xoay quanh cây chè Shan tuyết cổ thụ và nghề làm chè truyền thống. Từ những video ngắn ghi lại khoảnh khắc hái chè, chế biến chè, chị đã biến kênh cá nhân thành một cầu nối thương mại hiệu quả. Không ít khách hàng từ khắp mọi miền đất nước đã tìm mua sản phẩm chè Shan tuyết hoặc đặt chân đến Suối Giàng để trải nghiệm thực tế sau khi xem video của chị.

Dù đối mặt với khó khăn về thời tiết và địa hình, nhưng chính sự tương tác tích cực từ cộng đồng đã trở thành động lực để những người trẻ như chị Mai kiên trì theo đuổi mục tiêu lan tỏa giá trị quê hương.

Định hướng bền vững cho truyền thông bản địa

Nhận thấy tiềm năng to lớn từ xu hướng này, bà Nguyễn Thị Hà - Phó Chủ tịch UBND xã Văn Chấn khẳng định địa phương sẽ tạo mọi điều kiện để thanh niên phát huy vai trò trong chuyển đổi số, đặc biệt là trong lĩnh vực du lịch và nông nghiệp.

Dưới góc nhìn chuyên gia, việc “số hóa” văn hóa thông qua User-Generated Content (nội dung do người dùng tạo ra) mang lại niềm tin cao hơn cho khán giả vì tính khách quan và chân thực. Tuy nhiên, để không dừng lại ở những trào lưu ngắn hạn, các nhà sáng tạo trẻ cần được hỗ trợ về:

• Kỹ năng truyền thông bài bản: Tập huấn về tư duy xây dựng kịch bản, quản trị thương hiệu cá nhân và an toàn thông tin trên không gian mạng.
• Định hướng nội dung: Kết hợp giữa tính giải trí và tính giáo dục, tránh việc thương mại hóa quá mức làm mất đi bản sắc thuần khiết của văn hóa dân tộc.
• Xây dựng cộng đồng: Tạo mạng lưới kết nối các nhà sáng tạo nội dung tại địa phương để cùng hỗ trợ và chia sẻ nguồn lực.

Việc kể chuyện quê hương trên không gian số không chỉ là cách để giới thiệu cảnh đẹp, mà còn là phương thức bảo tồn di sản phi vật thể trong thời đại 4.0. Khi những giá trị truyền thống được khoác lên mình “chiếc áo” công nghệ, chúng sẽ dễ dàng tiếp cận và chinh phục thế hệ trẻ toàn cầu.

Bạn nghĩ sao về việc dùng mạng xã hội để bảo tồn văn hóa? Hãy chia sẻ góc nhìn của bạn hoặc gợi ý những vùng đất tiềm năng cần được “số hóa” ngay dưới phần bình luận!